[zaloguj się]

ROZLICZNY (1179) ai

rozliczny (1160), roźliczny (19); roźliczny RejFig, ReszList, GórnRozm (2), WysKaz, WitosłLut, SkarKaz, KlonWor; rozliczny : roźliczny BierEz (4:2), RejWiz (83:1), OrzRozm (5:1), RejZwierc (139:1), KochPieś (4:1), PowodPr (6:1), GosłCast (3:1), PaxLiz (2:2), KlonFlis (4:1).

o jasne.

comp i sup (2+2) (na)rozliczni(e)jszy (4); na- (1), n(a)- (1).

Fleksja
sg
mNrozliczny fNrozlicznå, rozliczn(a) nNrozliczn(e)
Grozliczn(e)go Grozliczn(e)j, rozliczniejsz(e)j, narozliczniejsz(e)j Grozlicznégo
Drozlicznému Drozliczn(e)j Drozliczn(e)mu
Arozliczny Arozliczną Arozliczn(e)
Irozlicznym Irozliczną Irozlicznym, rozliczn(e)m, narozliczniejsz(e)m
Lrozlicznym Lrozliczn(e)j Lrozlicznym, rozliczn(e)m
V Vrozlicznå V
pl
N subst rozliczné
G rozlicznych, rozliczn(e)ch
D rozlicznym, rozlicznem
A m pers rozliczn(e), rozlicznych
subst rozliczné
I m rozlicznémi, rozlicznymi
f rozlicznémi, rozlicznymi
n rozlicznemi, rozlicznymi
L rozlicznych
V subst rozliczn(e)
inne formy
pl I m a. n - rozliczn(e)mi

sg m N rozliczny (9).G rozliczn(e)go (9).D rozlicznému (2); -ému (1), -(e)mu (1).A rozliczny (2).I rozlicznym (8).L rozlicznym (2).f N rozlicznå (10), rozliczn(a) (2).G rozliczn(e)j, rozliczniejsz(e)j, narozliczniejsz(e)j (23).D rozliczn(e)j (3).A rozliczną (10).I rozliczną (11).L rozliczn(e)j (4).V rozlicznå (1).n N rozliczn(e) (12).G rozlicznégo (39); -égo (1), -(e)go (38).D rozliczn(e)mu (2).A rozliczn(e) (20).I rozlicznym (11), rozliczn(e)m, narozliczniejsz(e)m (5); -ym BierRozm, LubPs, RejWiz (2), RejPos, RejZwierc (2), ArtKanc, LatHar (2), PowodPr; -(e)m RejPs (4), GliczKsiąż.L rozlicznym (8) WróbŻołt, LubPs, RejAp, LatHar (4), WujNT, rozliczn(e)m (3) FalZioł, RejPs (2).pl N m pers rozliczni (19). m an rozliczni [cum sb: ptacy, ptaszkowie] (4). subst rozliczné (126); -é (4), -(e) (122).G rozlicznych (249), rozliczn(e)ch (1) FalZioł.D rozlicznym (24), rozlicznem (4) RejPs (2), MurzNT, Diar; -ęm (1) MurzNT, -(e)m (3).A m pers rozliczn(e) (21), rozlicznych (2) LibLeg, RejZwierz. subst rozliczné (277); -é (12), -(e) (265).I m rozlicznémi (64), rozlicznymi (22); -émi RejPs (5), LubPs, BielKron, WujJud, SkarŻyw, WujNT (3), GosłCast, PaxLiz, MurzHist; -ymi BielŻyw, KromRozm I, NiemObr, GrabowSet; -émi : -ymi RejWiz (5:1), RejAp (8:11), RejPos (14:3), RejZwierc (11:2), LatHar (11:1); ~-émi (1) GosłCast, -emi (1) MurzHist, -(e)mi (62). f rozlicznémi (46), rozlicznymi (13); -ymi BielŻyw, LubPs, RejZwierz, GórnDworz, HistRzym, BiałKaz; -émi : -ymi RejWiz (2:1), RejAp (4:4), LatHar (5:1), WujNT (1:1); ~-émi (1), -(e)mi (45). n rozlicznemi (15), rozlicznymi (5); -emi RejPs (2), RejPos (2), RejZwierc (2), WujJudConf, KochPieś, ArtKanc, LatHar, WujNT, PowodPr; -ymi KromRozm I, RejWiz, OrzQuin; -emi : -ymi RejAp (3:2); ~-emi (1), -(e)mi (14). m a. n rozliczn(e)mi LatHar (2).L rozlicznych (88).V subst rozliczn(e) (1).

Składnia comp: rozliczniejszy niżli co (1).

stp, Cn notuje, Linde XVI w. (dwa z niżej notowanych przykładów).

1. Występujący w wielkiej ilości; varius Vulg, Calag, Cn; innumerus Mącz (1149): Innumerus, Rozliczny/ rozmáyity. Mącz 253b; Calag 343b.
a. W funkcji zbliżonej do liczebnika nieokreślonego; w połączeniu z rzeczownikiem = wielu, wiele (różnych) kogo, czego, też: wiele przykładów czego; diversus HistAl, Vulg, Cn; multiformis PolAnt, Vulg, Cn; multus, plurimus HistAl, Vulg; frequens Vulg; mixtus PolAnt (1101):

Z rzeczownikiem w pl (961): Pocżynáią śię rozlicżne á známienite Báśni BierEz H2v, A3v, M3v, Q2v; Y vkázali ſie ijm rozliicżnij [!] ięzykowie iako ogień/ Bo duch ſwięty pádl na wſſytki/ w oſobie albo podobieńſtwie ięzykow ogniſtych. OpecŻyw 175v; ForCnR D2v; De nominibus artificum. Namen der handtwer.gen [Mymer2: handtwerger]. Imiona roſlicznich rzemieſnikow. Mymer1 [45]; De armis. Namen mancherley. ſtreyts waffen. Imiona rozlicznich rzecży woiennich. Mymer1 [45], 26, 31v, 38v, [45] [4 r.], [45]v [6 r.], [46]; MetrKor 57/117, 119v, 59/276, 281; á z tąd będzieſz bacżył iako maſz poznać rozlicżne niemocy. FalZioł V 2, [*7], III 23a, 25d, IV 45d, V 47; BielŻyw 14, 74, 143, 160; Poetow też to ieſt wymyſłkow nie opuſzcżaymy, bowiem oni rozlicżni á wielomyſlni ſą BielŻywGlab nlb 11; BierRozm 21; Náuczył nas [Pan Bóg] zakonu/ przykazania ſwego Przez rozliczne proroki/ przez ſyná ſwoiego KlerWes A; WróbŻołt A3v; Dzięki za dobrodzieyſtwa rozliczne. RejPs 33v marg; rozlicznemi rzekámi roſkoſſnie płynącemi raczył rozgrániczyć ią [tj. ziemię]. RejPs 34v; A roſkoſſuiąc nádniemi [źródłami] rozliczne zwierzętá/ ochładzáią ſobie prágnienie RejPs 152; Tu ſie dopiero podnioſlá ſrogoſć ręki nad niemi páná náſſego ták iż roſproſſył po rozlicznych kráynach ſpołecznoſć ich RejPs 157v, 16v, 26v, 36v, 43, 58 (69); Czeſſarz Thur. poſlal dwv Baschv kv Bvdzinyv asnimy roſlycznich rzemieſnykow Budownykow LibLeg 11/13; A ták dziſia ludzie proſći Ważą ſie rozlicznych złoſći RejRozpr Bv, A4v, F, K2v; LibMal 1544/88v; Przyſłas potym W K M w młodoſći ſwoiey w rozlicżne przygody RejJóz A2; Iakob dziękuie panu Bogu ża rozlicżne błogoſlawieńſtwa kthore nad nim okażać racżył. RejJóz A5; Dałes dziatki pocćiwe/ ku moiey radoſći Wywodzącz mię wielekroć/ z rozlicznyzh [!] trudnoſći RejJóz A5, A5v, E8, G, G2, I (11); SeklKat S2; Ieſt też zaſię ſtan niektory Wymyſlony nad ſtan boży. Są rozliczny zakonniczy I ktorzy ſą przytem inſzy. RejKup b2v, b2v, F, Ov, bb7v, ee8; HistAlHUng A4; Luter [...] krzeſćiyańſtwo ták dawno záſzłe y od Bogá opuſſczone ośwyećił/ á z rozlicznych á nyeznośnych błędow wyrwał. KromRozm I Fv, D3v; MurzNT 73v, 103v; Diar 21, 71; BielKom G6v; Nyechże nye máżę rąk ſwych rozlicżnemi grzechy. LubPs I4v, A5v, K3 marg, M3 [3 r.], M4, T3 marg (31); KrowObr 51v, 108; Ná ſzyi łáńcuch wiśi/ ná pálcoch pierścienie/ W ktorych ſie łſną z dáleká rozlicżne kámienie. RejWiz 11v; iż śmierći rozlicżne/ Ták hániebnie morduią ty narody ſlicżne. RejWiz 86; Widziſz miáſtá y zamki/ rozlicżne koſcioły/ Widziſz wſzytkę rodzinę/ wſzytki przyiacioły. RejWiz 120v; Ktory [diabeł] nawięcey pilen/ áby roſtyrk mnożył/ Rozlicżnemi fráſunki ludzkie ſtany trwożył. RejWiz 187v, A9, 2v, 3, 4, 5 (60); bo rozlicżne ſą przypádki ná woynie: á iuż teraz tego/ iuż záś onego zábia miecż Leop 2.Reg 11/25, 4.Esdr 5 arg, Iudith 6/13, Iob 20/1, Luc 10/40; OrzList e4v; PAnie rymem iednemu liſtek nápiſáły/ Ze roźlicżnych owocow przeń nágotowáły. RejFig Cc4v; IDzyeſz potym do kuchniey/ gdzye wreią potráwy/ Wymyſlaſz roſkázuiąc/ rozlicżne przypráwy. RejZwierz 142, 3v, 8v, 17v; Niechayżeć powiedzą ći co ſą odkupieni od Páná/ á ktore wykupił z ręki okrutnikow. Y kthore zgromádźił z rozlicznych źiem [de terris congregavit] BibRadz Ps 106/3, 4.Esdr 6/44, 2.Mach 12/13; ſą tu rozliczne rozlicznych ludźi przećiwko rozlicznym kácerzom piſmá OrzRozm P3v, F3v, Gv; Mánuel [cesarz Bizancjum]/ ten wſtąpił w klaſztor nápłodziwſzy rozlicżnych złośći. BielKron 169v, 264, 278v, 281, 333v; Diverse, Róznie rozmáyicie/ ná rozlicznych mieysćách [!] y tám y ſám. Mącz 488a; OrzQuin Fv [2 r.], F3, I3v, N3, Y; SienLek 25, 30, 68v marg; LeovPrzep B3; iż głos iego był iáko głos wod rozlicżnych. RejAp [14]v; O rozlicżneſz głoſy á doſyć ſtráſzliwe do náſzych vſzu przychodzą s thego tho máyeſtatu Páńſkiego ſwiętych Pátriárchow [...] y Męcżennikow rozlicżnych. RejAp 49v; Ci záſię ſprzećiwnicy wzburzáią głoſy fáłeſzne rozlicżnych Heretikow/ rozlicżnych fáłſzerzow á wymyſlácżow nád wolą Páńſką RejAp 102v; Słuchayże iż ten Gog y Magog/ to ieſt ći rozlicżnie [lege: rozliczni; lekcja rozlicznie mniej prawdopodobna] ludzie złośćiwi ſrodzy á niepobożni/ ná vdręcżenie thych to wiernych Páńſkich mieli powſtáć RejAp 170, AA4v, AA6, AA8 [3 r.], AA8v, BB2v [2 r.] (127); GórnDworz Y2v; Hiſtorie rozlicżne z Rzymskich y też z innych dźieiow wybráne. HistRzym [2]; Pierwſzy ſyn z tych [trzech urodzonych] [...] naukę Kriſtowę [...] wzgárdził/ zádawaiąc rozlicżne rány iego ſlugam od bogá poſlánym. HistRzym 102, ktv, 6v, 27, 67v, 73 (10); [orzeł] Wzgorę lata pod obłoki/ Przepátruiąc ſwiát ſzyroki/ Y iego rozlicżne ſpráwy/ Iáko ptak Krolewſki práwy RejPos A2; wſpomni ſobie onę odpowiedź Páná ſwego/ [...] gdy mu [Szatan] rzekł [...] vkazawſzy mu rozlicżne bogáctwá ſwiátá thego/ náſláduy mie á cżyń wolą moię RejPos 115v; Y powieda tu Pan/ iż napirwey Duch Boży ſwiát będzie karał/ [...] z grzechu. Pátrzayże iż Pan mowi z grzechu/ á nie z grzechow rozlicżnych. RejPos 129v, A6v, 1v, 6v, 14, 15v (113); RejPosWiecz2 94v marg [2 r.]; BiałKat 151, 168v; BielSat D2v, G4; GrzegŚm Av; HistLan D2v; KuczbKat 210; Coż wżdy ſobie pomyſliſz moy ſtáruſzku miły/ Gdy ták ſłyſzyſz o ſobie rozlicżne nowiny. RejZwierc 180; Piſał też [Rej] dla dobrych towárzyſzow diálogi rozlicżne RejZwierc Aaav, Av, B2v, B4v, 2v, 8v (100); BielSpr 50; coſmy w tym ſławnym Kroleſtwie W.K.M. vználi záwiedźienie w rozlicżne báłwochwálſtwá WujJud 12v, 29; ktorzy Náukę o Pokućie y o odpuſzcżeniu grzechow błędy rozlicżnemi popſowáli WujJudConf 246v, 10v, 118, 129, 246; RejPosWstaw [1102]v, [1432]v; BudBib 2.Mach 12/13, 2.Par 32/27; MycPrz I B4v; iáka teras rożność ieſt [w] wierze/ [...] że co rozumow/ to confeſy rożlicżnych BiałKaz Iv, I3v; CzechRozm 54; PaprPan Aa3 [2 r.], Cc3; táką zwiąſką iedność ſię cżyni w ludziech/ ktorzy po wſzytkim świećie y po rozlicżnych ſtronách mieſzkáiąc iednym ćiáłem ſą kośćiołá Chryſtuſowego. SkarJedn 40, 110, 370; Więc też w rozlicznych troſkách ſtrawili ſwé látá/ Y przed czáſem nedznégo dokonáli świátá. KochPs 116, 117; SkarŻyw A3, A3v, 80, 334; gdyż zakon on tylkoż záſádzony był w pokármách y nápoiách/ y rozlicżnych kąpielách CzechEp 33, 362; NiemObr kt, 3, 11, 55, 91, 153; KochFr 97; Tu ſię ſkąpych pſzcżołek roie zwabiły bez wieśći/ Tu znioſły z rozlicżnych kwiatkow wyſyſáne treści. KlonŻal C4v, D2; WerGośc 226, 235; BielSen 17; KochPieś 11, 72 [2 r.]; A rozliczni ptacy wkoło/ Ozywáią ſye weſoło. KochSob 70; Będźiećie w nienawiśći v wſzech dla mnie wſzędźie/ ćierpiąc też pośmiewánie, y rozlicżne nędze ArtKanc I20, B6v, H15, I3, I3v, I18 (10); BielRozm 27; GórnRozm M3; KochProp 7; KochWr 21; GostGosp 128; GrabowSet A3, X3v; KochFr 28; Wyliczenie rozlicznych authorow/ z ktorych te modlitwy ſą zebráne. LatHar +6 marg; Iezu rozlicżnemi ſtározakonnemi figurámi wyráżony LatHar 335; Ma tytuł ſwoy duchowny ten Wianek/ od Wieńcá/ z rozlicżnych wonnych kwiatkow vwitego. LatHar 508, kt, +3, +4v [2 r.], +5, +5v (101); KołakCath B; wſzyſcy ktorzykolwiek mieli choruiące rozlicznemi niemocámi/ przywodźili ie do niego. WujNT Luc 4/40; Páweł nie brał żywnośći od Korynthian [...] Choć mu to było wolno czynić/ iáko rozlicznemi dowody pokázuie. WujNT 1.Cor 9 arg; Męki piekielne rozliczne y ſtráſzne. WujNT Aaaaaa4, 13, 72, 382, 392, Act 18 arg (13); WysKaz 3, 7; SiebRozmyśl K4v; SarnStat 1305 [2 r.]; Y máiąc tám wylicżáć wielkie á rozlicżne dobrodźieyſtwá Boſkie ku ludowi onemu [...] wzywa ná świádectwo niebá y źiemie PowodPr 18, 12, 30, 40, 52; SkarKaz 486a; CzahTr B2v; GosłCast 13, 14, 22; PaxLiz Cv, Dv, D4, E4v; Spoiłá ſię [ojczyzna] z członkow rozlicznych/ z Polakow/ z Litwy/ z Ruśi/ z Pruſow/ Iflantow/ Zmodźinow SkarKazSej 676a; Od niego [pająka] przewykł tkacż cwelichow ślicżnych/ Wzorow rozlicżnych. KlonFlis E3v, B4v, C2v, D2, G2; KlonWor 30, 42; SzarzRyt C2v.Cf W połączeniach pleonastycznych, W powtórzeniu intensyfikującym, Wyrażenia, Szeregi.

Z rzeczownikiem w sg [w tym: rzeczownik nieosobowy (135)] (136): Gdy w igrzyſku ludzie byli/ Ná rozlicżną grę pátrzyli. BierEz E3v; De vestibus. Namen mancherley kleyder. Imiona ſzat y odzienia rozlicznego. Mymer1 [45]v, 20, 28v, [45]v; FalZioł III 23a, V 69v; BierRozm 8, 14; WróbŻołt A5; A ták wy ſynowie przebrani zrozlicznego pokolenia kochayćie ſie oględuiąc zebránie miáſtá tego RejPs 72; Tu Dawid po zwyćieńſtwie rozlicznem gdy poſiádał Mezopotánią dawa chwałę bogv á przywłaſſcza to możnoſći iego RejPs 87v; SLuſſnie nam to wſſem przyſtrogi: ábychmy ſpołecznie vznawáli dobrotliwoſći páná ſwoiego/ á zwłaſſczá my ktorzychmy możnoſćią iego wyzwoleni z roſlicznego vdręczenia wáſſego. RejPs 159; Wſſytki kąty ich ſą rozlicznego bogáctwá nápełniony á zobory ich rozlicznich bydląt trzody wychodzą RejPs 213, 47v, 61, 65, 74v, 80v (20); Grzech ieſt rozliczny/ Pyrworodny grzech zowiem ſkazenie natury naſzey [...] Grzech vczynkowy ieſt wſzelka żądza [...] SeklKat Q4; Tocz Panowie/ tem tak trzeba Rozliczney ſpiſe [lege: spiże] do Nieba Ale ya tak ku tey sprawie Tuż yde oczudzey ſtrawie RejKup v4; A tych [frasunków] vlżenie [...] przichodzić ma/ iedno z rozlicżney krotofile/ ktora gdy bywa s pożytkiem złącżona/ kazdy ſye w niey oſobliwie kochać może. HistAlHUng A3; GliczKsiąż N; Przeto w rozlicżnym pyenyu záwżdy wyznam tobye [...]. Ięzyk moy po wſſytki dni roſpráwyáć będzye/ Spráwyedliwość twą LubPs Q3v, M4v, P3v, T3; Drzwi sztukwárkiem rozlicżnym dziwnie nákrapiáne RejWiz 11v; Bo nie bacży pod trawą iż dziwnego gádu/ Tái ſie záwżdy pod nim rozlicżnego iádu. RejWiz 12; Tákżeć ludzyom nędzny ſwiát rozlicżney nádzyeie Dodawa RejWiz 34v; Nieśiſz k niemu przyſmáki z rozlicżnego zyołká. RejWiz 80v, 31v, 121, 147v, 177v; nápełniłem go [Beseleela] [...] vmieniem we wſſelkiey ſpráwie/ ku wymyſleniu wſſyſtkiego co iedno kolwiek mogło by być z dowcipem vdziáłáno [...] z kámieniá drogiego/ y zrozlicżnego drzewá [ex ... diversitate lignorum]. Leop Ex 31/5, Ez 27/9, 22; BibRadz Eccli 33/11; Słyſzelichmy iuż ſzyroko ſtráchy/ okrucieńſtwá/ á rozlicżne zátrzęſienie ziemie RejAp 66, 79v, 96, 183; á ſam mu [Bóg człowiekowi] ſłużyć chce: iákoż vſtháwicżnie ſłuży/ wedle cżłowiecżeńſtwá ſwoiego/ opátrznoſcią á rozlicżnym ſtárániem ſwoim. RejPos 345; Wieſz też iuż z rozlicżnego piſmá ſwiętego [...] o dziwnych á rozlicżnych pociechach iego. RejPos Ooo4v, 3v, 87, 146v, 214, 267 (10); A iákiſz tho cięſzki zakon [tj. obowiązek przestrzegania przykazań bożych] proſzę cie? á iákaſz tho niewola? Nie zakonći to/ nie niewolać to/ áleć to owſzem roſkoſz á krotofilá [...] w pokoiu iáko y w bogáctwie/ ták też y w rozlicżney roſkoſzy iego. RejZwierc 256v, 40v, 131v, 156v; ktorą [służbę bożą] Antychrist ſplugáwić miał, y ſplugáwił duchownym wſzetecżeństwem: á to, báłwochwálstwá rozlicżnego náwymyſlawſzy CzechEp 416; RejPosWstaw [1103]v; ArtKanc D12v, I2v; W morzu/ rozlicżny dźiw ieſt zátáiony GrabowSet Lv; Bez twey pomocy życżney [...] Lácno mnie zwalcży/ Smok w złośći ćwicżony/ Trudno/ ſztuce rozlicżney/ Vlec duſzá ma/ zdrády okolicżney. GrabowSet S4v; iużeſmy do tych czáſow przyſzli/ w ktore według Páńſkiego Proroctwá/ miłość Boża ſrodze gáſnąć/ á niepráwość rozliczna rozmáićie ſię krzewić miáłá LatHar +6; Twoie miłośierdźie rozlicżne Pánie Iezu Chryſte wyſławiamy LatHar 99; Rozlicżne karánie ná grzeſzniká (przypada) LatHar 161; Tyś ieſt oná błogoſłáwiona niewiáſtá/ [...] ſławna rozliczną y okazáłą cnotą LatHar 464; Pánno okazáłymi cnotámi/ y rozlicżną łáſką znácżnie ozdobiona LatHar 500; ná máiętność ludzką/ [przypada] ták rozlicżny nieprzyiaćiel/ y ſzkodźcá/ rdzá/ mol/ y złodźiey LatHar 601; weyźrzy ná duſze chytrośćią ſzátáńſką [...] połowione: áby ći ktorzy ſię błędem rozlicżnym vplątáli [...] vpor kácerſki wſzelki złożyli LatHar 621; Mieſzkamy/ z ráiu roſkoſznego wypędzeni/ ná ziemi/ rozlicżney odmiánie podległey. LatHar 668, 7, 33, 79, 84, 89 (43); áno tu drzewá ochędożné/ tu fontany/ [...] á niżéy ſtrumienié wód żywych [...] opływáią [...] ſczépu rozlicznému wzroſtu dodáwáiąc SarnStat *3v; WujNT 443, 1.Petr 4/10; kupiectwem rozlicżnym/ [...] iáko morzem wálnym/ wielkie doſtátki do nas wpływáią PowodPr 25; GosłCast 55. Cf W połączeniu szeregowym, W połączeniach pleonastycznych, Wyrażenia, Szeregi.

W połączeniu szeregowym (1): A iż ná niebie wielką á rozlicżną á dziwną rozność duchow ſwiętych [...] ſthworzyć racżył RejZwierc 1v.

W połączeniach pleonastycznych z innymi określeniami wielości [w tym: z rzeczownikiem w pl (29), w sg (3)] (32): ForCnR A2v; byłá tám ziemiá bárzo dobra/ ále w niey było wiele rodzáiow rozlicżnych [multa genera] wężow. HistAl H2; vſtawili rozlicznych świąt wielki poczet MurzNT 111; Azaſz máło ná ſwiecie tych rozlicżnych błędow RejWiz 183, 154v, 161; OrzList h3; OrzRozm P3v; RejAp 184v; ieſliże nie leżyſz iáko on Lázarz będącz pełen rozlicżnych grzechow RejPos 164v, [292]v; iákoż o tym dość piſmá rozlicżnego mamy. RejZwierc 126v, 22v, 98v; Tyś mię był práwie w morze tróſk rozlicznych wpráwił KochPs 104; [...] máiąc ták wielką rozlicżnych niezbożnośći Papieſkich/ obfitość CzechEp 385; gdybyśćie/ tám rzućili ocży/ [...] Gdźie wielkość licżby wdźięcżnośći rozlicżnych GrabowSet X; Zmiłuy ſię nádemną/ według mnoſtwá rozlicżnego miłośierdźia twego. LatHar 28 [idem] 146.Cf »wiele rozlicznych«.

W powtórzeniu intensyfikującym: »rozliczne a rozliczne« (1): Tákże Kordiáki/ pleury/ dycháwice/ kurcże/ remy/ zgági/ y rozlicżne á rozlicżne niemocy/ ktoremi ſrodze á ſrodze Pan karze niewierniki ſwoie. RejAp 132.

W charakterystycznych połączeniach: rozliczne(-y, -a, -i) anioły(-owie) (3), autorzy (3), bałwany (2), bałwochwalstwa(-o) (3), błędy (błąd) (15), błogosławieństwa(-o) (12), bogactwo(-a) (6), bogowie (3), burdy (4), burzki, bydlęta, cętki, chwały(-a) (6), chytrości, cnoty(-a) (8), cudy(-a) (8), czasy, dary (13), dekreta(-y) (dekretały) (4), dobro, dobrodziejstwa(-o) (41), dowody (3), drogi (5), drzewa(-o) (7), duchy (dusze) (2), dzielności, dziękowania(-e) (dzięki) (4), dziw(y) (3), frasunki (3), głos(y) (17), gory (3), gościńce (3), grat, grzech(y) (19), gwiazdy, handle, heretycy (3), historyje (2), hojności (2), jedła, języki (8), kacerstwa (3), kacerze, kaci, kamień(-nie) (kamyczki) (5), kaplice (2), karanie, karmie (pokarmy) (6), katowanie(-a) (skatowanie) (3), kaźń, kłopoty, konfessyje (2), kościoły (3), krainy (kraje) (12), krolestwa (6), krolowie (3), krotochwilenie, krotofile(-a) (krotochwile) (3), krzywdy (3), książęta (4), księgi (4), kucharze, kupie(-a) (5), kupiectwo, kwiatki (kwiaty, kwiateczki) (13), lekarstwo, ludzie (17), łaska (6), majestat, mądrości, męczennicy, męki(-a) (8), miasta (2), miejsca (13), miłosierdzie (11), mnimanie, modły (modlitwy) (5), mowy, morderze, możności (mocy(-e)) (5), muzyki (2), myśli (4), nabożeństwo(-a) (3), naczynie, nadzieja(-e) (2), narody(-owie) (50), nauki(-a) (4), nędze(-a) (3), niebezpieczeństwa(-o) (3), niedostatki, niemocy(-e) (10), niepobożności (niezbożności) (2), nieprawość (2), nieprzyjaciel (2), niesnaski, niezgody, nowiny, obelżenie, obfitości, obietnice(-a) (4), objawienie, obywatele, odmiana(-y) (2), odpusty (2), odzienie(-a) (2), ofiary (6), omyłki (2), oprawy, osoby, owoc(e) (8), pałace (3), panowie, państwo, patryjarchowie, perfumy, petlice, picia (2), pienie (śpiewanie) (9), pieśni (piosnki) (4), pisma(-o) (16), Pismo Święte, plagi (4), płanety, pociechy (11), podobieństwo(-a) (2), pokolenie, pokusy (9), policyje, pomoc(e) (2), pomsty (3), poselstwa, pośmieszki (pośmiewanie) (2), potrawy (2), potrzeby (3), potwarzy(-e) (3), powinność, powodzenia, pozłoty, pożytki (6), prorocy (4), prośby, przeciwności, przeszkody, prześladowanie(-a) (4), prześladownicy, przezwiska (2), przybytki (4), przyczyny (2), przygody (12), przykłady (2), przykrości, przypadki (8), przyprawy (14), przysma(cz)ki (10), przywileje, ptaki (ptacy, ptaszkowie) (7), radości (9), rody, rozkoszy(-e) (12), rozmyślanie(-a) (2), rozterki, rozumki, ryby (3), rzecz(y) (14), rzeki, sądy (2), sejmy, sekty (3), sidła (2), skarby, smutki (smętki) (2), sprawy(-a) (14), sprzeciwnicy, sprzeciwności (2), stany(-owie) (18), staranie, strachy (5), stroj(e) (2), strony, swawole, stworzenie, szaty, szczep, szkody (3), sztuka(-i) (2), śmierci, święci (2), troski (troskliwości) (4), trudności (trudy) (8), trwogi, ubiory, uciski, udręczenie (2), umiejętność, upadki, upory (2), urzędnicy, utrapienia, utraty (2), węże, wiary (2), wilkości, winy, wdzięczności, wody (7), wodki, wonności (3), wrzody (4), wszeteczności, wykłady, wymysły (16), wymyślacze, wysławianie, występki (2), wywody, wyznawcy, wzjawienie, wzory (2), zabieganie, zaburzenia, zakonnicy, zakony (2), zapłaty (2), zbytki (4), ziarno, ziemie(-a) (3), zioł(k)a (ziele, ziołko) (12), złorzeczeństwo, złość(-i) (10), znaki (4), zwierzęta (7), zwycięstwo, źrzodła, żądła, żupany, żywności.

Wyrażenia: »rozliczne farby, barwy; rozlicznych farb, barw« = ex diversis coloribus HistAl [szyk 7:1] (3:2;2:1): [paw mówi:] Gdy mam pierze táko ślicżne/ Ná ſobie bárwy rozlicżne BierEz N4v; HistAl H6; RejWiz 24, 179v; Discriminate in Bibliis legitur, Rozlicznych farb odzienie. Mącz 49b; RejZwierc 22; A źiemiá/ ſkoro ſłónce iéy zágrzeie/ W rozliczné bárwy znowu ſye odźieie. KochPieś 41; KochPam 81.

»(i) in(n)e(-y) (a. insze(-y)) rozliczne(-y)« [w tym: pl (33), sg (2)] (35): RejPs 215v, 219; RejKup g5v; iako naoſtatek cięſzki ogień i inſzé rozliczné męki wáżyſz/ ktoremi katowán będźież? MurzHist N; BielKron 35; CZekał vpadku Papieſkiego y vrzędu iego [...] Ioannes Viklew, Ioannes Hus, Hieronymus de Praga [...] y inſzych rozlicznych kácerzow doſyć/ wſzyſci ći zginęli OrzList h3; Ktorego to Zyáwienia/ ták iákochmy ſłyſzeli/ temu Iánowi ſwiętemu przez Duchá ſwiętego y przez Anyoły Páńſkie y przez ine rozlicżne głoſy dziwnie ſpráwionego/ ſpráwá á położenie tá ieſt wſzytká. RejAp AA7v; co zwodzili ludzi á vcżyli ie dawáć chwały ſámemu tylko Boſtwu temu należące inemu rozlicżnemu ſtworzeniu ſwiáthá tego. RejAp 9, 32v, 75, 82v, 106v, 111 (11); co tu Pan miedzy inemi rozlicżnemi obietnicámi á pociechámi ſwemi/ wiernym ſwoim obiecowáć racży/ iż [...] RejPos 277, 5, [137]v, 138v, 328v; iżby ſie tho nie tylko iemu ſámemu/ ále y inym rozlicżnym ſtanom y Rzecżypoſpolitey przygodziło. RejZwierc 138v; Więc ſobie thu ná ſtárość dopiro groby kuią/ álábáſtry/ mármury/ y inſze rozlicżne kámienie łamią RejZwierc 161, 114, 147, 194v, 263v; Toć o ſobie Luteranowie/ to Sákrámentarze/ toż Nowokrzcżeńcy/ to też Troybożánie y inſze rozlicżne Sekty powiádáią. WujJud 131; ReszList 161; GórnRozm G2; LatHar 110, 259, 376, 453.

»rozlicznemi kstałty; rozliczny(-e) kstałt(y)« = różnorodnie; różnorodność [w tym: pl (11), sg (2)] (8;5): O nędzny márny ſwiecie toż nas dziwnie łudziſz/ A rozlicżnemi kſtałty ſwąwolą w nas budziſz RejWiz 121v; RejAp AA7, 160v; RejPos 280, 338, 339; Rozlicżny kſtałt przyiacioł iáko rozeznáć RejZwierc B [idem 89]; Gdyż duſzá áni rozlicżnych kſtałtow/ áni vſtrzępionych vbiorow [...] nie potrzebuie. RejZwierc 104v, 9, 89, 194v, 267v.

~»rozlicznie a rozlicznemi kstałty« (1): Iż rozlicżnie á rozlicżnemi kſtałty racżył z námi mowić Pan RejAp 4v.~

»liczba rozliczna« = wielorakość, różnorodność (1): Wielgoſć każdej rzecży pochodzi z ſtrony wielgoſci ciepła przyrodzonego, zaſię mnoſtwo á rozlicżnoſć [wilgoci] pochodzi z ſtrony materiey ktora ieſt pocżątek wſzelkiey licżby rozlicżney GlabGad H6v.

»rozlicznym(-emi) obyczajem(-mi), sposobem(-y)« = różnorodność; różnorodnie [w tym: sg (3), pl (2)] (3:2): MurzHist L4; Náwiedziłeś źiemię y nápoiłeś ią/ rozlicnym [!] obycżáiem vbogáćiłeś [multiplicasti locupletare] ią Leop Ps 64/10; dobrze tedy rozlicznym ſpoſobem/ ten miłośći Bożey zátłumiony ogień wzniecáć LatHar +6; Y rozlicznemi ſpoſpoby chwalili Páná Bogá. WujNT Col 3 arg.

~»rozlicznie a rozlicznemi obyczajmi« (1): Iż rozlicżnie á rozlicżnemi obycżáymi rozmawiał ſie z námi Pan náſz RejPos 325v.~

»z rozlicznych rodzajow« (1): ná ktorych [jaworów] gáłąskach ſiedzieli ptacy z rozlicżnych rodzáiow [multa avium ... genera]/ á kożdi ptak według właſnego ſwego ſpoſobu był wymálowan HistAl Hv.

»rozliczne rozdzielenie« = podział na wiele części (1): Rozlicżne Roku rozdźielenie. LatHar ++7.

»rozliczna(-e) rozność(-i)« (2): Przecż ſie ták w dziwnych ſpráwach narody mieſzáią A w rozlicżnych roznoſciach myſli zá wieſzáią. RejWiz 1v; RejZwierc 1v.

»na rozliczne strony; po rozlicznych stronach; z rozlicznych stron« [szyk 5:4] (4;3;2): RejWiz 122v; wiele ludźi kniemv z rozlicżnych ſtron przychodźiło/ żądáiąc iego rády HistRzym [39], 38, 129v; kthore [pośmieszki] po ſtronach rozlicżnych poháńcy iáwnie o nas miedzy ſobą miewáią RejZwierc 185v, 14v, 120; ábyś do [...] pożytkow myślą y chęćią zmierzał: y áby [...] ſerce [twoje] ktoremikolwiek wiátry ſwieckimi ná ſtrony ſię rozlicżne płocho y lekkomyślnie nie vnośiło. LatHar [+11]; WitosłLut A3v.

»wiele rozlicznych« [szyk 10:3] (13): Ten pokoj [...] złaman jest na wiela rozlicznych staniech. Diar 85, 35; RejAp 32v, 100v, 159; Iż w domu Oycá mego/ to ieſt/ ſpołecżnego Boſtwá mego/ wiele rozlicżnych páłacow ieſt RejPos [292]; wiele á wiele rozlicżnych potwarzy vſtáwicżnie ſwiát muśi wymyſláć nád tymi/ ktorzy ſie [...] nie zgadzáią z nim RejPos 336, 1v, 5, 128, 192; CzechRozm 94v; Bo kiedyć ſię vkazał/ w vwielbionym ćiele/ Powiedźiałći rozlicznych onych poćiech wiele SiebRozmyśl K2.

Szeregi: »dziwne(-y) a rozliczne(-y)« [w tym: pl (18), sg (1)] [szyk 13:6] (19): duſſo moiá [...] ſtáray ſie ábyś ſie vczyłá wyſláwowáć rozliczne á dziwne błogoſláwieńſtwo iego. RejPs 151v; Diar 70; RejAp 98, 112v, 124, 170v, 198v; iż pewnie ieſt zgothowáne thobie ono wdzyęcżne obiecáne kroleſtwo twoie/ y z dziwnemi á rozlicżnemi roſkoſzámi iego RejPos 264v, 191v, [292]v, 321v, 327, 330v, 348v, Ooo4v; Pátrzże záſię ná rozlicżne kupie/ ná záthrudnione furmáńſtwá/ ná rozlicżne á dziwne rzemięſłá/ iáki ſkrzyp/ iáki kołát ná káżdym rynku RejZwierc 70v, 122, 257v; RejPosWstaw [1433]v. [Ponadto w połączeniu szeregowym 1~r.]

»hojne a rozliczne« (3): iáwnie wiedzą iáko ſą powinni miłowáć Páná Bogá ſwego/ zá ty hoyne á rozlicżne dobrodzieyſtwá iego RejPos 209v, 237v, 253v.

»rozliczne i bez liczby« (1): Inſzych ſekt choć rozlicżnych y iákmiarz bez licżby iuż iákoby v nas tylko ćień zoſtał PowodPr 33.

»rozliczne i obfite« (1): Nánieſli ná Koronę długow rozmáitych/ Onych opraw rozlicżnych y doſyć obfitych. RejZwierc 248v.

»rozmaite(-y) a (i) rozliczne(-y)« [w tym: pl (6), sg (1)] [szyk 5:2] (7): Co widzimy zrozmáitych á zrozlicżnych źyoł y kwyatkow GliczKsiąż F; KrowObr 109; RejPos 202, 339; iuż nie licżąc rozmáitych á rozlicżnych rzemięſnikow co ſie ſwemi robotámi żywią RejZwierc 111v; WujJudConf 5; Rzecz o ktorey w tym liście piſze/ nie iedná ieſt/ [...] ále rozmáita y rozliczna. WujNT 576.

»rozne a (i) rozliczne« [szyk 3:2] (5): RejWiz A4; gdyż ſą rozne á rozlicżne ſtany tego to narodu ludzkiego. RejPos [344]v, 299; á iáko w Stárym zakonie rozliczné ofiáry y rózné záchowywáli potómſtwo kápłáńſtwá BiałKat 366; WujJud 33.

α. W funkcji rzeczownika: »rozliczni« (2): A iakoſz vmyſl moy ieſt o przyrodzonem ſlożeniu przez żywioła thych zioł, kwiecia [...]: też y o moczach á ſprawowaniu gich rozlicznym ku poſileniu mdłego przyrodzenia ludzkiego: oznaymić. FalZioł [*7]; Obtocżćie w koło gorę Syon [...]. Záſadzćie ſercá wáſze w mocy iey: y rozdayćie rozlicżnym domy iey LatHar 369.
b. Z uwydatnieniem różnic i niekiedy neutralizacją elementu nieokreślonej wielości: wiele bardzo różnych a. kilka i każdy inny (20):

Z rzeczownikiem w pl (6): OrzQuin I3v; RejPos 140; Bo ony [małżonki] ták dziáláią/ chodząc do komory/ Odmienią ſie cżęſtokroć/ w rozlicżne vbiory. BielSat Dv [idem BielRozm]; WujJud 132v; BielRozm 25; Rozmáite mieſzkánia [Ioann 14/2]/ znáczą rozliczne zaſługi/ y rożne zapłáty w iednym żywoćie wiecznym. WujNT 364; [Ták Apoſtołowie bez rozmyſłu mówili rozlicznémi ięzyki w dźiéń świąteczny. BiałPos 12 (Linde)].

Z rzeczownikiem w sg (12): [ziele piołunu] Ieſt rozlicżney moci [...] to ieſt odmiekcżaiątza żywot [...]. Wtorą ma moc zatwierdzaiątzą [...] FalZioł I 1a, I 154d; iako też j prorocztwa inſze mogą być ku rozlicżnemu kończu wykładane WróbŻołt A3v; Zwirzętá rozmáite ktorych zyemiá pełná/ Iáko w nich dziwne kſtałty á rozlicżna wełná. RejWiz 10; Polá twego mieſzanem naſieniem oſiewáć nie będźieſz (marg) Pan [...] brzydźi ſie nie słuſznem mieſzániem rozlicznego naſienia ktore w niem [Kościele] ieſt/ co ſie rozumie o náuce iego [...] (–) BibRadz Lev 19/19; RejPos 162; SkarŻyw 258; LatHar 478, 661. Cf Wyrażenia, Szereg.

Wyrażenia: »rozlicznej barwy« (1): SLimaki morzkie [...] Rozlicżney ſą barwy/ iedny białey/ drugie cżyrwoney/ drugie ſzarey FalZioł IV 31d.

»rozliczny sposob« (1): Rozlicżny ſpoſob krotkiego nabożeńſtwá dźiennego/ przez rozmyślánie y modlitwę. LatHar 51.

Szereg: »wielki i roźliczny« (1): A przeto z ták wielkiego y roźlicżnego orſzaku świádectw [...]/ iż koniecżnie potrzebne ieſt po odpuſzcżeniu grżechu/ doſyć vcżynienie/ kłádę tedy przykład/ táki [...] WysKaz 31.
α. Przeciwstawny, sprzeczny [z rzeczownikiem w sg] (2): Skłonność w żywiołách/ rozlicżną miárkowáć/ A ich niezgodą/ świát w ozdobie chowáć GrabowSet V4v.
W przen (1): To yeſt dom [tj. Kościół] nye ná rozlicznym á vſtęmpuyącym pyaſku [tj. na przeciwstawnych sobie doktrynach]/ ále ná yedney/ cáłey/ á twárdey opoce [...] zbudowány. KromRozm II tv.
c. Złożony z wielu jednostek (często z rzeczownikiem zbiorowym) (26):

Z rzeczownikiem w pl (5): RejPs 97; Co tho ieſt zá huf iuż dobrze wiemy/ bo huf rozlicżnych duchow Anyołow [...]. Ony też rozlicżne hufy wiernych Páńſkich RejAp 162; co tu Ewányeliſtá piſze/ iż tłuſzcże rozlicżne ſchadzáły ſie do Páná RejPos 183, 191v; RejZwierc 172v.

Z rzeczownikiem w sg (21): RejPs 97v; Dał im obfitość [...] Cielcow/ koźląt/ młodych iágniąt/ bydłá rozlicżnego LubPs gg4; Potym wſzędy rozlicżne kwiecie rozſádzono RejWiz 23v, 25v, 53, 114v; Abowiem mnie ći [tj. synowie królowej] opon z rozlicżnego ſwiátá/ Nánoſzą zewſząd doſyć RejZwierz 15v; BielKron 292v; iáko [ta gwiazda] ſobie z dymu onego wypuśćiłá rozlicżną ſzáráńcżą ku pomocy ſwoiey RejAp 110, 142v; A rozlicżna pothym tłuſzcża ſłáli odzyenie ſwoie po drodze. RejPos 1v; A ktemu ieſzcże Pan [...] potwirdził tego pewnym á nieomylnym tym znákiem Boſtwá á możnośći ſwey/ przed wielkim zebrániem ludu rozlicżnego RejPos 222, 231v, 263v, 347v; Wſzędyś powietrzem [przepaść] nápełnił/ rozlicżne w nim ptaſtwo ſpráwił ArtKanc I3; OstrEpit A3v; Tu [...] Robáctwo rozlicżne/ ſmrod/ y zgniłość nieznośna. LatHar 670, 251; ktore [majętności] záśię Biſkupi/ przykłádem ſporządzenia Boſkiego/ w ſtárym zakonie rozdźieláli miedzy rozlicżne duchowieńſtwo ſwoie PowodPr 22, 4.

2. Wielki, intensywny; mocno działający; multiformis Vulg (24): Też naprzeciwko ſwiętego walantego niemocy/ y na przeciwko paralizowi maſć ſtego kokornaku vcżyniona: ieſt rozlicżna tym obycżaiem. FalZioł I 10c; ſwieże włoſki [tj. ziele Matki Bożej włoski] więczſzey ſa [!] moczy/ ale zwiędłe nie tak rozlicżney moczy FalZioł I [26]d; Piecżona tedy czebula zamorſka lepſza ieſt y moczy ieſth rozlicżnieyſzey niżli tak ſurowa FalZioł I 133a, [*7], I 21d, 41c, 42d, 97d, II 7b, 13a; RejPs 161v; Doſięgnąwſzy ſkoſztuie [jabłuszka]/ áno dziwne ſmáki/ A dziwnego ſzcżepienia okázuiąc znáki. Dawáiąc s ſiebie wonność rozlicżney wdzyęcżnośći/ A ony dziwne ſmáki przyiemney ſłotkośći. RejWiz 177; [wybrani boży] łſną ſie iáko kámyki drogie á rozlicżney pięknośći przed ſwięthym máyeſtatem iego RejAp 182v, 82v, 101v, 114; Y kazał przed nim piſkáć/ bębnąc/ y rozlicżne weſele cżynić HistRzym 94; BVduiemy rozlicżnym koſztem dziwne dwory RejZwierc 247v, [213]v; prágnienie mię morzy rozliczne ná duſzy LatHar 217; RAcż ná rozlicżną niepotężność náſzę/ Boże wſzechmogący/ okiem poyźrzeć miłośćiwym LatHar 440, +2, 562; WujNT Eph 3/10.
3. Prawdopodobnie: Ozdobny, kosztowny (5):

Z rzeczownikiem w pl (2): Ano piękne pánienki koſztownie vbráne/ W rozlicżnych złotohławiech z wirzchu przyodzyáne. RejWiz 24; RejZwierc 244.

Z rzeczownikiem w sg (3): Używają tako h[oj]nie, Wszytek statek mają strojnie: [...] Zamki, miasta murowane, Perły i drogie kamienie, Dziwno rozliczne odzienie. BierRozm 6; Biſior rozlicny [!] [byssus varia] z Egiptu tkan ieſt tobie na żagle Leop Ez 27/7; RejZwierc 176v.

4. Prawdopodobnie: Złożony z różnych tonów (lub głośny cf znacz. 2.) (1): ale wyſſzey wzgorę wzlataiącz/ [skowronek] rozlicżne ſpiewanie wytwarza FalZioł IV 24a.

Synonimy: 1.b. odmienny, rozmaity, rozny.

Cf NIEROZLICZNY

SBu, KW