[zaloguj się]

KWIT (129) sb

kwit m (120), kwita f (2), kwit a. kwita (7); kwita UstPraw (2).

kw- (87), qu- (41), cw- (1).

Fleksja
sg pl
N kwit kwity
G kwitu, kwity kwitow
D kwitowi
A kwit kwity
I kwitem kwity, kwitami
L kwicie kwiciéch

sg N kwit (3).G kwitu (13), kwity (1).D kwitowi (1).A kwit (33).I kwitem (7); -em (3), -(e)m (4).L kwicie (4) [w tym z przydawką: m (3), f (1)].pl N kwity (12) [w tym: m (11), m a. f (1)].G kwitow (14); -ów (12), -ow (1), -(o)w (1); -ów : -ow SarnStat (12 :1).A kwity (32).I kwity (6), kwitami (1) SarnStat.L kwiciéch (2).

stp brak, Cn notuje, Linde XVIIXVIII w.

1. Dokument potwierdzający odbiór pieniędzy lub jakiejś rzeczy; acceptilatio Calep, Cn; antapocha, apocha, apodixis Cn (79): GroicPorz y, yv; Lecż bys ty miał przyſięgáć towárzyſzu miły/ V dyabłábyſcie s pánem ſnadź y s kwity byli. RejZwierz 101; Calep 13b; Vrzędnik żadney rzecży bez qwitu dla łatwieyſzey licżby nie ma dawáć/ áni oddawáć: á qwit ma mieć ná regeſtrze/ áby łácwieyſza licżbá byłá: a gdy regeſtrowi nie wierzą/ qwit vkázáć. GostGosp 16; á ſkoro łáſzt wyprzeda/ pieniądze oddáć Vrzędnikowi: á karb miáſto qwitu z Vrzędnikiem mieć/ iáko mu zá wiele łáſztow pieniądze odda. GostGosp 46, 32, 42, 158; SarnStat 7 [2 r.], 221, 362 [2 r.], 364, 404 (15); VotSzl Ev.

kwit czego (2): zá vkazániém kwitu zupełnégo oddánia Contribuciiéy/ ſtronę wolną Stároſtá od wſzyſtkiégo vczynić będźie powinien SarnStat 345, 1069.

kwit z czego (6): (nagł) O kwićie zdáney [lege: z daniej]: Cazimirus tertius folio 34 (‒) Od piſánia zdáney [lege: z danej] kwity pisarz nic niema bráć UstPraw Gv; GostGosp 24, 152; Także y quity náſzé/ [...] záchowáné bydź máią oprócz quitów z poboru Wielkiégo X. Litewſkiégo/ w Roku 1589. pozwolonégo. SarnStat 415, 973.

kwit od kogo (1): MAią tákié pieniądze ſkłádáć [...] biorąc kwity od Stároſt/ á ſámi téż dáiąc Stároſtóm recognicią z tego co im dádzą SarnStat 972.

kwit czyj (3): ZapWar 1528 nr 2457; O mytách ná rzékách, y kwićiéch piſárzów célnych. SarnStat 403, 1202.

Zwroty: »kwit brać, wziąć« = syngrapha exhibere Modrz [szyk zmienny] (4 : 3): MetrKor 57/117; GroicPorz y; ModrzBaz 123v; W niebytnośći Páńſkiey kiedy gość przyiedźie/ przyiaćiel Páńſki/ ma qwit wźiąć co potrzeb wyda od gośćiá albo od ſługi iego: dla licżby y wiáry co wydał. GostGosp 24, 32; SarnStat 972, 1251.

»kwit da(wa)ć (a. wyda(wa)ć); pod kwity wydawać; kwitow dawanie« [szyk zmienny] (5; 1; 1): przeto nádźiewałbych ſię/ żeby tákiemu podeyrzeniu mieyſcá dáley żadnego niebyło/ gdyby y ći coby przynośili pieniądze do ſkárbu/ y ći ktorzi ie bráli/ zobopolnie ſobie kwity pod piecżęćiámi dawáli [qui acciperent fide et tabulis signatis agerent omnia]. ModrzBaz 124v; GostGosp 24; SarnStat 346, 347, 395; Przy tym niechayby wſzytko pod iſtotnymi rekognicyámi odbieráli: á tákże pod pewnymi kwity wydawáli. VotSzl E.

»za kwity dawać (a. oddawać)« [szyk zmienny] (2): ODnośić té pieniądze Deputat ieden piérwſzą ratę/ á drugi/ drugą ratę ma bydź powinien do Lwowá: y tám ie z wiádomośćią Hetmáńſką Piſárzowi oddáwáć Polnemu/ zá Kwity ſłuſznémi/ wedle porządku wysſzéy opiſánégo. SarnStat 363, 1202.

»iść za kwit« = poruszać się po danym terenie, opłaciwszy cło z góry za wszystkie przejścia (2): A Spolſky thak polak iako Ormyanyn, thak theſz Thvrczin Woloſzanyn Othmyczywſzy Głowne wlvczkv mytho ydzye za quitt po Wolynyv gdzie chcze MetrKor 57/117, 59/276.

»za kwity odbierać« (1): Vrzędnik/ Włodarz/ Páni Stára ktora do folwárkow ieźdźi/ álbo Pánná ſłużebna według proporcyey/ iáycá/ kury/ przez cáłe láto zá qwity odbieráć od Dworek máią GostGosp 108.

»odsyłać pod kwitem« (1): Wełnę/ pierze/ ma ná iedno mieyſce odſyłáć/ gdźie roſkażą/ pod wagą y qwitem. GostGosp 118.

»kwit ukazać; ukazanie kwitu« [szyk zmienny] (4; 1): Panu Alexandrowi nakazdy rok słałem pułtora Tysiąca złotych, vkazę to y Quity zadwielecie ActReg 165; GostGosp 16; SarnStat 345, 432, 1266.

Wyrażenia: »kwity łuckie« = potwierdzenie opłaty cła w Łucku (2): A gdi zaſzye do domv ydą mayą nyeyakye przecziwnoſzczi na przerzeczonich myeſzczach dlia thego ze nyedbayą na Qwythy Luczkye dlia thego biwayą przenagabany MetrKor 57/115v, 59/272v.

»kwit poborowy« [szyk 1 : 1] (2): Záchowuiąc w mocy quitj poborowé Podſkárbiów náſzych/ ile kiedy im odbiéránié poborowych pieniędzy należáło SarnStat 415; VotSzl Cv.

»stare kwity« (4): RejRozpr C4v; á z młynów wedle ſtárych kwitow [secundum antiquas taxas et quitantias JanStat 370] pobory niech będą wyćiągáné. SarnStat 343, 761, 1214.

»kwit urzędnie napisany (a. zapisany), urzędny« = kwit napisany przez urzędnika (2 : 1): á ku zápłáceniu żadnego przyſtoynieyſzego dowodu nieieſt przećiw Cyrográffowi/ iáko quit albo właſną ręką albo vrzędnie nápiſány GroicPorz y, x4v [2 r.].

»kwit własnej ręki, własną ręką napisany« = kwit napisany przez jedną ze stron zainteresowanych bez urzędnika (2): przećiw Cyrográffowi/ quitem właſney ręki/ albo też vrzędnym. GroicPorz x4v, y.

Szereg: »rekognicyje i kwity« (1): A wſzytkie ták perceptorum iáko y expenſorum rekognicye y kwity/ niechayby do kśiąg ſkárbowych záraz áktykowáli VotSzl E.
Wyrażenie przyimkowe: »bez kwitu« (1): Muśiſz dáć poſſeſią bez wſzelkiego kwitu. BielSen 6.
W przen (2):
Zwroty: »dawać kwit« (1): tho iuż Pan z niego bierze iáko cżyńſz albo iáką dań zá ony młode álbo nieobácżne wyſtępki iego/ a pothym mu iuż dawa kwit á zrzyna mu iáko ná kárbie iż mu ſie iuż doſyć sſtháło zá on powinny dług iego. RejAp 132.

»kwit odnieść« (1): Ale niewiernik iuż ták muśi być vdręcżony á kwitu żadnego nie odnieſie/ iedno proſto z mąk do piekłá. RejAp 132v.

Przen: Potwierdzenie, wyraźny dowód (4):

kwit czego (1): Dafz mi kwit poććiwego ná wſzem záchowánia. RejZwierc 271v.

kwit od kogo (1): Byłem ią też iáko y thy/ Y miałem od ſzcżęſcia kwity/ Pátrz co mi ſmierć vcżyniłá RejZwierc [238].

Zwroty: »dać kwit« (1): RejZwierc 271v cf kwit czego.

»pokazywać, ukazać kwit« (1 : 1): Ziedney to kuźniey wyſzło/ pokázuią kwity Troiáki Bog/ dwoy Kryſtus/cżłowiek też ſowity. Ná ktorym fundámenćie/ Cżárt ſwe pánowánie Zbudował był GrzegŚm Av; CiekPotr 61.

2. Rewers, pisemne zobowiązanie do zapłacenia pieniędzy, zwrotu pożyczki; quitatio JanStat (16): y kwitował ze wſzyſtkiégo dłużniká nie winnie poprżyśiężonego/ co mu ſzło y w Trybunale/ gdy o tęn dług brát zábitego cżynił: á choćia zádawał ſáłſz kwitowi/ prżećię prżyśięgę prży kwićie ſkazáno. GórnRozm F2, F2 marg, Lv; SarnStat 698.

kwit czego (1): áby też Zupnik Bydgoſki Zupnikowi Ruſkiému zá tę ſól po ſpufczeniu iéy nádáléy w czwierć látá pieniądze albo kwity zá náſzym roſkazániem wydánych pieniędzy oddawał SarnStat 395.

kwit czyj (5): A [Podskarbi] kwity náſzémi ábo czyiemi inſzemi nie ma ſie brónić: chybá któréby były na ſłużebné obróny potocznéy obróconé. SarnStat 359, 377, 415, 419 [2 r.].

Zwroty: »kwity w pieniądzach odprawować« (1): Dymitr Podſkárbi wſzyſtki kwity Pánów y Szláchty/ którégobykolwiek ſtanu byli/ w pieniądzach ma odpráwowáć [omnes quittationes Principum Nobilium, Dominorum [...] in pecuniis debet expedire JanStat 42] SarnStat 377.

»dać na kwity« (1): Oblicża ſie s káletą nie chce reſpondowáć/ Muśi iey dáć na kwity gdy nie máſz co ſchowáć. RejWiz 16v.

Wyrażenie: »kwity solne« = quitationes salis JanStat (2): kwity pánów Szláchty/ pánow Duchownych/ iákiégobykolwiek ſtanu byli/ Zupnikowi nie máią bydź dawáne; wyiąwſzy tylko kwity ſolné. SarnStat 377, 377.
Szeregi: »listy i kwity« (1): Poborce obrani na żadne listy i kwity wydawać pieniędzy nie mają Diar 80.

»pieniądze albo kwity« (1): SarnStat 395 cf kwit czego.

3. Rozliczenie, zwolnienie od wzajemnych zobowiązań (19): dopwsczaya themw tho woyewodziczowi. then quyth przenyescz sxyak Groczkich w siamskie [!] ZapWar 1548 nr 2667, 1548 nr 2667; SarnStat 364, 1260.

kwit od kogo (1): Prze kwit od poiednánéy ſtrony, ſiſtitur bannitio Którą z Káncelláriiey winni wydáć SarnStat 549.

Zwroty: »dać kwit [komu]« (1): y dayą cwyt y wſzytkyę prawa: slachetnyemu ſczeſznyemu czyechalewſkemu ZapKościer 1586/63.
Wyrażenie: »kwity grodzkie, przed księgami grodzkimi« (1 : 1): Kwity Grodzkié wazné in genere nie wymiéniáiąc. SarnStat 540, 540.

»kwit i dosyć uczynienie« (2): gdzieby przed ſądęm vkazal y poviedzial quit i doſſycz vczynienie za tęn dlug ComCrac 22, 22.

»liczba i kwit« (l): co zſtrony liczby tákowéy y kwitu/ dwie częśći ſtanów vczynią SarnStat 443.

»kwit a wolność« (1): A my ták bez ráchunku chcemy záwżdy kwitu a wolnośći od niego. RejPos 252.

»zapisy i kwity« (2): PRzenieśienié zapiſów y kwitów/ y innych rekognicyy wſzelákich Grodzkich do kśiąg Ziemſkich SarnStat 541 [idem] 1198.

W przen (3): Záwżdy gdy obráżona/ przyiaźń bywa názbyt/ Ná wiecżne tám przymierze/ trudno bywa o kwit. RejZwierz 119v.
Zwrot: »kwit [z czego] brać« (1): na ſpowiedzi ludzie kwit z grzechow biorą SkarKaz Oooo2c.

»odnieść kwit« (1): A odnioſł kwit łáſkáwy z miłoſierdzia iego. RejZwierc [272]v.

Przen (1):
Wyrażenie przyimkowe: »z kwitem« = nic nie załatwiwszy, z niczym (1): Iednego walká zniſzcży thák y z domem/ A drugi s kwitem też iedzye ná chromym. RejZwierc 228.
a. W funkcji orzeczenia (1):
Zwrot: »być kwit [od kogo o co]« = być wolnym od zobowiązań wobec kogo (1): Iakvp Lganowſki Ivſz yeſt Kwyt odemnyę o tę pol trzecza sta ZapKościer 1584/50.
4. praw. Odroczenie, prawne poświadczenie o niemożności stawienia się pozwanego w sądzie (13): y zániechawſzy wſzyſtkich wymówek/ zwłók/ z któréykolwiek przyczyny/ álbo téż kwitów/ które z práwá zwykły bydź dawáné y pozwaláné/ y wſzyſtkich innych práwnych zwłók/ y także ruſzenia Sędźi/ odpowiádáć/ [...] będźie powinien SarnStat 686 [idem (3)] 1249, 1251, 1257, 1254.
Zwroty: »brać, wziąć na kwit« [szyk zmienny] (3 : 3): Dziſia muśiſz zápłáćić coś obiecał wcżorá. Nie wezmą tám ná kwity/ ani pro maiori/ Ni z ápellácijámi biegáią zá dwory. RejZwierc 242, 244; GórnRozm Iv; Tákże y na Kwit może wźiąć, iáko ad Munimentá, do drugich Roków. SarnStat 764, 698, 1254.

»brać się na kwity« (2): A chociay więc przypádnie cżáſem rok záwity/ Ali pan moy do ſtá mil bierze ſie ná kwity. RejWiz 123v; RejZwierz 101.

*** Bez wystarczającego kontekstu (2): Ceſsio. Kwity. Káſfowánie. SarnStat 644, 1309.

Synonim: 1. cyrograf.

Cf KWITACYJA, KWITBRYF

JB